5 minutes reading time (1047 words)

Een Filosofie achter het Topsportbrein..

79

 Stel…je kunt de bovenstaande Bal en SMARTGOAL voor slechts €1.10 kopen. Nu is de SMARTGOAL precies 1 euro duurder dan de bal. Hoeveel kost nu een losse bal? Denk hier even over na en klik dan verder…

En wat dacht je? 10 cent? Waarschijnlijk wel. En wanneer je er eens goed voor bent gaan zitten zal je waarschijnlijk weer op 10 cent komen. Terwijl dat niet zo is, maar wat is het dan wel? Verder in het artikel zal ik het toelichten. Professor en Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman onderzocht dat het menselijk brein op twee manieren informatie verwerkt. Hij noemt dat Systeem 1 denken en Systeem 2 denken.

Systeem 1 is het 'denken' dat weinig moeite kost. Dit gebruik je dan ook in alledaagse situaties bijvoorbeeld om iemands stemming in te schatten. Het kost geen inspanning en gaat vaak op de automatische piloot. Dit systeem is ook niet in staat om te analyseren want dit vergt diepere, rationele en overwogen 'denken' waar je moeite voor moet doen. Dit alles gebeurt namelijk in ons tweede systeem.

Systeem 2 gebruik je bijvoorbeeld wanneer je ingewikkelde rekensommen moet oplossen, complexe rationele verbanden moet leggen, gecontroleerde, doelgerichte of bewust gerichte aandacht. Er wordt ook gesteld dat dit systeem ons waarschijnlijk onderscheidt van dieren.

Wat heeft dit alles dan met Sport te maken? Hoe gebruiken we deze systemen in Sport specifieke situaties? Laat ik eerst beginnen door te kijken naar het aanleren van specifieke sportbewegingen. Neem nu een skileraar die zijn leerlingen meerdere instructies geeft hoe het beste veilig naar beneden te komen. Eenmaal op de piste probeer je alle instructies als een checklist te gebruiken. Dus armen check, knieën check, stokken check en dan gebeurt er waarschijnlijk dit: 

 Precies na de eerste beste bocht lig je al. Maar wat er gebeurt er dan in de hersenen? Systeem 2 is te druk bezig om alle instructies te onthouden en toe te passen. Dit gaat in het begin goed, echter zodra de situatie maar ook iets veranderd, zoals het onverwacht versnellen, grijpt Systeem 1 in. Je denkt niet na over wat je moet doen, maar je handelt gewoon, met als gevolg dat je met je neus in de sneeuw ligt. Het is dus de kunst om sport specifieke bewegingen te automatiseren waardoor systeem 1 weet wat er moet gebeuren. Systeem 2 is namelijk langzaam en remt af. Teamsporten zoals voetbal, basketbal, volleybal of hockey zijn erg dynamisch, wat wil zeggen dat er veel gebeurt in een korte periode. Basisbewegingen of technische vaardigheden zullen zoveel mogelijk in systeem 1 ingeslijpt moeten worden. De ruimte en tijd die teamsporters hebben om een keuze te maken neemt vaak af bij het toenemen van het spelniveau. Hierdoor moeten spelers op een hoger niveau sneller beslissingen nemen in een kortere tijd. Dit betekent dat alle informatie die binnenkomt door de zintuigen zo efficiënt mogelijk gebruikt moet worden. Systeem 2 wordt gebruikt voor Snelle informatieverwerking en ruimtelijk inzicht. Maar ook voor gecontroleerde, doelgerichte bewuste en gerichte aandacht.

Een ander belangrijk verschil tussen Systeem 1 en Systeem 2 is Impliciet (Onbewust) en Expliciet (Bewust). Impliciet aanleren wil dus zeggen dat sporters sport specifieke bewegingen onbewust leert te maken. We willen dus alle bewegingen en strategieën in Systeem 1 hebben zodat we systeem 2 kunnen gebruiken om tijdens het spel keuzes te maken met betrekking tot andere aspecten. Hoe meer bewegingen/ervaringen in systeem 1 zitten des te sneller keuzes/ strategieën succesvoller uitgevoerd kunnen worden. Dit kan dan ook het verschil zijn tussen top en ultieme top! Messi, Ronaldo, Schumacher, Tiger Woods, Nadal enMohamed Ali zijn de besten van de besten in hun tak van sport. Waarschijnlijk hebben deze helden alle bewegingen en strategieën geprogrammeerd in systeem 1 waardoor het relatief weinig moeite kost, zonder te veel energie te verbruiken. Systeem 2 stelt ze de mogelijkheid om geniaal te worden in momenten.En een voorbeeld van zo'n geniaal moment:

 Maar nu even terug naar het raadsel van de combi-deal. Als de bal 10 cent kost en de SMARTGOAL precies 1 euro duurder is dan zou de SMARTGOAL zelf €1.10 moeten kosten en dan zou het totaalpakket €1.20 moeten zijn. Het antwoord is dat de bal slechts 5 cent kost. De SMARTGOAL is €1.- duurder, de bal kost 5 cent. Dat betekent dat de SMARTGOAL €1,05 kost. Samen wordt het dan €1,10! Bij dit raadsel krijg je drie stukjes informatie namelijk de prijs van beide objecten en het feit dat één object een bepaalde hoeveelheid duurder is. Je systeem 1 denkt het dan vervolgens met die informatie snel af te kunnen, hierdoor zal je denken dat de bal 10 cent kost. Pas als je er wel actief mee bezig bent, besef je dat het antwoord toch niet helemaal goed is.

Een ander leuk voorbeeld: Je loopt naast een vriend(in) in een drukke stad. Systeem 1 helpt dat je uit te wijken voor tegemoetkomende voetgangers. Vervolgens vraag je vriend(in): 'hoeveel is 19x57'. Wat is nu het eerste wat je doet? Je gaat waarschijnlijk direct stilstaan. Om de berekening goed te kunnen uitvoeren moet Systeem 2 in actie komen, hierdoor heb je niks aan systeem 1 waardoor alle energie naar Systeem 2 gaat.

Een ernstiger voorbeeld: in Israël werd een groep rechters bestudeerd die de voorwaardelijke invrijheidstelling van gedetineerden bespraken. Dat is vooral werk voor systeem 2: wat is de misdaad, wat is de straf, wat voor type is de gedetineerde, is het verstandig om hem op vrije voeten te laten?. Het niet verlenen van invrijheidstelling kost de minste energie. De rechters hebben drie eetpauzes. Het bleek dat ze vlak voor een eetpauze slechts 35 procent van de gedetineerden hun voorwaardelijke vrijheid gunden terwijl dat percentage telkens steeg tot 65 procent na de eetpauze! En dat lag uitdrukkelijk niet aan de aard van de besproken gevallen. Hongerige en vermoeide rechters vallen terug op systeem 1 en nemen dan het makkelijkste besluit.

Het bovenstaande onderzoek geeft dus aan dat voedsel van cruciaal belang is. Niet alleen voor de spieren maar vooral voor het brein. Topsport wordt op details bepaald, dit kan dus ook een belangrijk detail zijn. Systeem 1 en Systeem 2 zijn niet alleen erg belangrijk in het dagelijks leven maar ook in sport specifieke situaties….

Later meer over deze filosofie van Professor en Nobelprijswinnaar Daniel Kahneman.

(Omslagfoto van het artikel is natuurlijk met een Knipoog gemaakt en dient slechts voor het raadsel..) 

Train het Sportbrein met Beyond Sports..
Ontdek hier hoe je een Voetbaltalent kunt testen