3 minutes reading time (565 words)

Hersenen & talentontwikkeling deel 2

12

Ook in vakliteratuur komt er steeds meer aandacht voor cognitie en sport. Zo heeft het blad de voetbaltrainer een interview gehouden met Jelle Jolles, hoogleraar Hersenen, gedrag & educatie aan de Vrije Universiteit. In 5 delen wordt er ingezoomd op de ontwikkeling van de hersenen. In dit artikel de samenvatting van deel 3 & 4.

Jamie Vardy, vier jaar geleden had nog niemand van deze spits gehoord. Hij speelde voor de amateurs van Stockbride Park Steels en werkte voor een minimumloon in een fabriek. Nu is hij recordverbrekend international en kampioen van Engeland met LeicesterCity. Een jongensdroom voor vele amateurvoetballers die nog altijd stiekem hopen op een doorbraak net als Jamie Vardy. Hoogleraar Jelle Jolles, die in zijn boek dieper ingaat op hersenontwikkeling zegt hierover; 'kinderen die achter lijken te lopen, kunnen dit in een later stadium inlopen. Zij kunnen uiteindelijk meer groeipotentie blijken te hebben dan leeftijdgenoten die deze vaardigheid in een eerder stadium al goed beheersen'. Om dit mooi te illustreren gebruikt Jolles de volgende metafoor; "Een langzaam groeiende boom kan uiteindelijk de hoogste boom worden". De moeilijkste vraag voor clubs en scouts blijft natuurlijk of het ene talent nu wel of niet een goede voetballer wordt. Volgens Jolles wordt dit bepaald door de hoeveelheid ervaring van de speler, de stimulans van thuis en zijn of haar cognitieve inzicht. Maar ook communicatie met trainer en scheidsrechter. Hij adviseert coaches dan ook om niet alleen te focussen op het voetbaltechnische/tactische gebied. Een gevolg kan namelijk zijn, zo geeft hij in de metafoor aan: "Een snel groeiende boom kan vroegtijdig omvallen of afsterven". Een technische excellente speler is dan ook geen garantie voor succes, hij of zij moet in balans zijn want anders kan het talent zomaar 'omvallen' of 'afsterven'.

Maar wat is nu dit voetbaltalent? In deel 4; "de coach moet oog hebben voor determinanten" wordt hier verder op ingezoomd. Talent is volgens Jolles breder dan alleen excellente motorische vaardigheden. Zo moet een talent informatie die binnenkomen via de verschillende zintuigen effici├źnt worden vastgehouden in het werkgeheugen. Deze prikkels moeten vervolgens worden vergeleken met eerdere opgeslagen informatie. Dus verbanden leggen tussen verschillende situaties. Daarnaast een groot lerend vermogen. Het is voor de coach ook de kunst om de spelers nieuwgierig te maken voor het voetbalspel. Zodat de speler meer open staat voor de vele inspirerende dingen die het voetbal te bieden heeft. Dit kan door spelers op meerdere posities te laten spelen. Hierdoor heeft een kind de mogelijkheid om ook andere vaardigheden te ontwikkelen waarin misschien grote potentie schuilt. Daarbij mag je als coach nog niet verwachten dat een tien- of veertienjarige in alle opzichten de topprestaties en focus heeft van een volwassene. Dit heeft te maken moet de ontwikkeling van de hersenen. Communicatie en evaluatie is daarin het sleutelwoord.

Als ik naar mijn eigen handelen kijk als voetbaltrainer is dit erg leerzaam om te lezen. Het is soms alleen wel lastig om in de praktijk toe te passen. Omdat je continue ieder individu in het team moet analyseren en in de gaten houden. Het probleem is dat je vaak een grote groep hebt met verschillende karakters. Maar ik deel de visie van hoogleraar Jelle Jolles en die is; 'De kern van de interesse is de persoon van de voetballer en niet diens motorische functioneren. De techniek van het voetballen is makkelijker te leren dan de persoonlijke groei die nodig is om een goede voetballer te worden" 

Dual Task
Smartgoals