4 minutes reading time (712 words)

Het Geheim van Spiegelneuronen...

85

De uitdaging voor een trainer / coach is het zo goed mogelijk aanleren van sport specifieke bewegingen. Ons unieke Sportbrein kent hiervoor een geweldige tool, namelijk de Spiegelneuronen..  

Een term dat veelvuldig gebruikt wordt voor het aanleren van sport specifieke bewegingen is het ´motorische´ leren. Dit kan op een impliciete of expliciete wijze. Onbewust leren is de belangrijkste kenmerk van impliciet leren, dit kan doormiddel van truckjes of verschillende regeltjes. Hiertegenover staat expliciet leren waar trainers en coaches de kennis over de handeling naar het uitvoeren van de handeling vertalen. Maar welke methode is nu de beste? Uit de promotiestudie van de Nederlandse onderzoeker Lot Verburgh blijkt dat talentvolle sporters meer kunnen leren in een kortere periode als er gebruikt wordt gemaakt van impliciet leren, dus onbewust.

Spiegelneuronen

Een belangrijk aspect van expliciet leren is dus het nadoen van bewegingen op aanwijzingen van de trainer. Ons unieke brein is instaat om iemand te spiegelen door alleen maar naar diegene te kijken. Dit komt doordat we spiegelneuronen hebben. Deze spiegelneuronen begeven zich in de motorische cortex die onze bewegingen programmeert. Dat zijn zenuwcellen in het brein die zowel actief zijn bij het uitvoeren van een handeling als bij het alleen maar kijken naar die handeling. Even een voorbeeld je ziet iemand een bal schieten, dan zijn dezelfde zenuwcellen in je brein actief als de cellen die je zelf zou gebruiken wanneer je zelf een bal zal passen. Er is ook onderzoek gedaan naar de functie van spiegelneuronen bij mensen. Een eenduidig antwoord op deze vraag is er niet, een passende omschrijving kan zijn:

Dankzij de spiegelneuronen ontstaat een gemeenschappelijke ervaring en daarmee intimiteit. Daardoor kunnen mensen iets wat lijkt op gedachtenlezen: aanvoelen wat een ander van plan is. Empathie is puur spiegelneuronenwerk (NRC, 2009).

Zo is er een studie geweest bij basketballers, waarbij professionele basketballers de opdracht kregen om de bal richting de basket te gooien. Dit werd vervolgens opgenomen en in verschillende stukjes geknipt van het begin totdat de bal in de basket valt. Nu werden verschillende personen gevraagd om te voorspellen of de bal in de basket zou vallen, ja of nee. Deze inschatting moesten ze maken aan de hand van de verschillende fragmenten. Professionele basketbalkenners konden aan de houding van de basketballers al zeggen of de bal in de basket viel ja of nee. Bij het zien van het fragment werden namelijk de spiegelneuronen geactiveerd. Deze informatie in combinatie met de basketbal ervaring werden gebruikt om een inschatting te maken. Uit deze studie kan geconcludeerd worden dat spiegelneuronen ook gebruikt worden om te anticiperen op gedrag.

Het aanleren van sport specifieke bewegingen is dus goed mogelijk op een expliciete wijze. Dit door goed te kijken hoe de beweging wordt voorgedaan. Het is wel belangrijk voor een trainer/coach dat hij of zij de beweging precies goed voor kan doen. Doormiddel van de spiegelneuronen is het dus mogelijk om bewegingen te leren door er simpelweg naar te kijken. In het voetbal bestaat er de 'Coerver' methode die ontwikkeld is door Wiel Coerver. Zijn filosofie is voetbaltechnische bewegingen geïsoleerd oefenen. De trainer vertaald van kennis over de handeling naar het uitvoeren van de handeling. Vanuit neuropsychologisch oogpunt is misschien deze expliciete methode toch geschikt om basisbewegingen beter aan te leren, zeker bij jonge kinderen.

Ik moet enkele nuances aanbrengen in mijn bovenbeschreven stuk. Spiegelneuronen hebben natuurlijk ook overlap met impliciet leren en worden op veel momenten geactiveerd in sportspecifieke momenten. Hiervoor hoeft een trainer de handeling niet voor te doen. Door slechts te kijken kunnen de spiegelneuronen al geactiveerd worden.

Een perfecte mix..

Een goede opdracht voor een coach kan zijn om spelers zelf een beweging thuis te laten leren. Dit betekent dat spelers zelf een beweging op YouTube moeten opzoeken en ook direct moeten leren. Als het kind deze geoefende beweging met succes kan laten zien in de training kan er een beloning worden uitgereikt. Op deze manier leer je spelers op een zelf een beweging opzoeken (Dus nadenken over welke beweging en waarom). Om vervolgens de beweging (door te kijken naar de video) via de spiegelneuronen aan te leren. Ik kan niet wetenschappelijk onderbouwen of deze methode ook effectief is, het zal dan ook een leuke studie zijn!

Als afsluiter heb ik nog een leuk filmpje van een coach waarbij je de spiegelneuronen duidelijk aan het werk ziet… (Of het zijn toch de zenuwen ;)) Bron: Dumpert

Het Lerend Vermogen van ons Sportbrein? (Neuroplas...
Dit is het Unieke Brein van Michael van Gerwen..