3 minutes reading time (663 words)

Kan ‘brein training’ dé succesformule worden voor een atleet?

16

Deze week kwam de NOS op 3 met een nieuwsbericht over AZ & PSV die aan het experimenteren zijn met gerichte breintraining voor de hersenen van sporters. Ook op Sportbrein heb ik verschillende malen geblogd over cognitieve trainers, maar wordt dit dé succesformule? 

In de afgelopen 50 jaar zijn de trainingsmethodes om sporters te verbeteren aanzienlijk veranderd. Vooral in de topsport is er altijd een zoektocht naar de beste trainingsmethodes. Neem nu jeugdvoetballers die naast de reguliere trainingen ook op ballet moeten, om zo een betere balans te krijgen. Of professionele hardlopers die de bergen in gaan omdat daar minder zuurstof aanwezig is, waardoor ze onder 'normale' omstandige beter kunnen presteren. Maar ook op het mentale vlak is er veel veranderd, waar vroeger al snel gezegd werd: 'niet klagen maar dragen' wordt tegenwoordig de topsporter begeleid met hypnose en visualiseren. Nu komt er ook een nieuwe demensie bij namelijk de: Perceptuele – cognitieve vaardigheden. Klinkt spannend maar het is niks anders dan hoe je brein omgaat met snel veranderde situaties, iets wat veel gebeurt in teamsporten.

In de afgelopen 10 jaar is er veel meer aandacht gekomen voor dit onderwerp. Er komen steeds meer onderzoeken hoe sporters leren en wat de rol is van onze hersenen. Zo heb ik zelf meegewerkt aan een onderzoek van de Universiteit van Maastricht wat het effect is van cognitieve training bij profvoetballers. De Nederlandse neuropsycholoog Lot Verburgh concludeert dat voetbaltalenten beter zijn in het bereiken en handhaven van alertheid en in het onderdrukken van bewegingen. Ook in het buitenland wordt er met veel belangstelling gewerkt in dit vakgebied. Zo kwam de Zweedse onderzoek Vestberg met de conclusie dat voetballers, die op het hoogste niveau spelen, beter scoren op specifieke hersentaken in vergelijking met lager spelende voetballers.Dit is slechts het topje van de ijsberg van de onderzoeken die er gedaan zijn.

In Amerika, bij uitstek het land die het meest voorop loopt als het gaat om hersentraining, zijn al tal van bedrijven die specifieke hersentrainingen verkopen voor topsporters. Zo is er Intelligym, Axon Sports en Neurotracker. Deze braintrainers maken veelal gebruik van computers, waarbij sporters patronen moeten onthouden of puzzels moeten oplossen. Deze games zijn vaak sport specifiek zodat er een link gelegd wordt met de wedstrijd. Ook in andere sectoren worden adaptieve breingames gebruikt. Zo gebruikt het leger dit om piloten sneller te laten reageren of in het onderwijs om kinderen beter te laten concentreren. Daarbij bestaat er al een koptelefoon die stroomtootjes afgeeft aan de hersenen met het idee dat hersenen sneller bewegingen aanleren (Halo Neuroscience).

Naast de computerspelletjes komen er ook methodes om in sportspecifieke situaties de hersenen te trainen. SMARTGOALS is hier een mooi voorbeeld van. SMARTGOALS zijn kleine poortjes waarop LED-verlichting zit. Deze LED- verlichting gaat branden zodra je door de poortjes heen dribbelt of de bal erdoor heen speelt. Op dat moment gaat er op een volgend poortje de LED- verlichting branden. Er zijn verschillende 'spelletjes' mogelijk om de hersenen te prikkelen.

Nu even weer terug naar het artikel van de NOS. Als je de jeugd van tegenwoordig vraagt wat ze maar al te graag doen dan staat gamen toch al vaak in de top 3. Bij de scouting van AZ maken ze hier dan ook handig gebruik van om nieuwe spelers te testen. Dit gebeurt aan de hand van Neurolympics: dit spelletje maakt een breinprofiel van de speler. Het profiel wordt samengesteld aan de hand van de score in de game. Met deze test krijgen ze dus inzicht 'of er een Ronaldo in ze zit'.

Er is een grote groep, waaronder ik zelf, die erg enthousiast wordt van deze ontwikkeling. Toch moet je kritisch blijven en het lastige blijft de transfer naar de praktijk. Dus welk effect heeft de breintraining op de prestaties tijdens de wedstrijd? Dit blijft nog altijd een grijs gebied. Nu zijn er wel verschillende onderzoeken gedaan naar het effect van de verschillende breintrainingen alleen deze worden vaak gefinancierd door de bedrijven die ze ook verkopen…. Kortom zal breintraining leiden tot zulke fantastische momenten?: 

Dynavision D2
Wat je waarschijnlijk NIET hebt gezien tijdens het...