3 minutes reading time (559 words)

De Magie van intuïtie

246

Geweldige beslissingen in een split second worden vaak genomen op basis van intuïtie. Maar wat is intuïtie eigenlijk?

Het verwerven van expertise in complexe taken zoals schaken op hoog niveau, professioneel basketbal of voetbal is ingewikkeld en langzaam, omdat expertise op een bepaald terrein niet één enkele vaardigheid is maar een grote verzameling van deelvaardigheden. Messi of Julian Nagelsmann kunnen complexe situaties met één enkele blik overzien, maar er zijn jaren voor nodig om dit niveau van vaardigheid te bereiken. Dit is te vergelijken met leren lezen. In het eerste jaar van leren lezen op school werkt een kind er hard aan om afzonderlijke letters te herkennen en ze tot lettergrepen en woorden te verenigen, maar een goede volwassen lezer overziet hele zinnen.

Zoals gezegd bestaat expertise niet uit één enkele vaardigheid. Professionals in sport kunnen zeer bedreven zijn in sommige taken binnen hun domein en in andere een nieuweling blijven. Tegen de tijd dat topsporters tot de top behoren, hebben ze 'alles gezien'. Maar ook in andere vakgebieden komt dit voor, denk bijvoorbeeld aan chirurgen die veel bedrevener kunnen zijn in sommige operaties dan in andere. Echter feedback is cruciaal om hen in staat te stellen intuïtieve vaardigheden te ontwikkelen. Voetbaltrainers kunnen bijvoorbeeld beter woorden en intonaties te vinden om zo de juiste snaar te raken. Echter of het de juiste aanpak is geweest is lastig te meten. Ervaren psychologen weten dat ze vaardig zijn om erachter te komen wat er in het hoofd van een patiënt omgaat en dat ze goed intuïties hebben ontwikkeld over wat de patiënt zal gaan zeggen. Het is verleidelijk voor hen om te concluderen dat ze ook kunnen voorspellen hoe goed een patiënt het volgend jaar zal doen, maar deze conclusie is niet even sterk gerechtvaardigd, aldus Daniel Kahneman. Verwachtingen op korte termijn en voorspellingen op lange termijn zijn verschillende taken. In mijn optiek geldt deze observatie ook voor voetbaltrainers. We zijn snel geneigd om te voorspellen hoe een speler het de aankomende jaren gaat doen, maar klopt dit wel?

Een belangrijke theorie voor intuïtieve besluitvorming is het 'recognition-primed decision model (RPD). Dit model is van toepassing op verschillende vakgebieden. De kern van dit model is dat elke situatie een aanwijzing verschaft. Deze aanwijzingen heeft de expert toegang gegeven tot informatie in zijn geheugen, en die informatie verschaft het antwoord. Het RPD model is ontwikkeld door onderzoeker Gerry Klein. Dit naar aanleiding van een onderzoek bij brandweerlieden. Zo stond hij versteld dat brandweermannen en vrouwen, die een plotselinge ingeving krijgen om, net voordat het huis instort, een brandend huis te verlaten omdat ze het gevaar intuïtief aanvoelen, 'zonder te weten hoe het weet'. Bekijk hieronder ook een verhelderende filmpje over het RPD Model:

Daniel Kahneman noemt het RPD model en intuïtie niets meer of minder dan 'herkenning'. Maar wanneer kun je nu vertrouwen op intuïtie? De onderzoekers zijn hier duidelijk over namelijk: Wanneer de omgeving voldoende regelmatig is en als de beoordelaar gelegenheid heeft om deze regelmatigheden te leren, zal het brein situaties herkennen en trefzekere voorspellingen en beslissingen genereren. Kortom: Het gaat dus om vaak herhalen in trainingen of wedstrijden. Dit alles is niks nieuws en wordt in de dagelijkse praktijk al veelvuldig toegepast. Deze blog geeft je in de basis een kleine glimp waar de intuïtieve besluiten vandaan komen.

Literatuur

Kahneman, D. (2012). Thinking, Fast and Slow. Penguin Books.

Effectief Communiceren: Neuro Linguïstisch Program...
‘Soms ben je een klootzak’
 

Reacties

Er zijn nog geen reacties gegeven. Wees de eerste die een reactie geeft
Gast
dinsdag 17 mei 2022

Captcha afbeelding

By accepting you will be accessing a service provided by a third-party external to https://sportbrein.com/